Thursday, November 17, 2016

ၿခိမ္းေျခာက္လာေသာ ေလျဖတ္ေရာဂါ


    ညာလက္ တစ္ဖက္ေကာက္ေကြး၍ ညာေျခတစ္ဖက္  ေထာ့နင္းေထာ့နင္းႏွင့္ မခုိင္ဦးသည္ ၎အိမ္ေရွ႕တြင္ မိခင္ျဖစ္သူႏွင့္အတူ လမ္းေလွ်ာက္က်င့္ေနရာမွ ဆယ္ငါးမိနစ္ခန္႔အၾကာ၌ ေမာပန္းလာသျဖင့္ အိမ္ေရွ႕ကြပ္ပ်စ္ေပၚတြင္ တုိင္ကိုအားျပဳၿပီး ထုိင္ခ်လုိက္သည္။

၎သည္ အသက္(၂၅)ႏွစ္အရြယ္သာ ရွိေသးေသာ္လည္း ရွိရင္းစဲြ အရြယ္ထက္  ရင့္ေရာ္ေနကာ ေရာဂါေၾကာင့္ ညာဘက္မ်က္ႏွာ တစ္ျခမ္းမွာလည္း ရြဲ႕ေနသည္။ စကားေျပာသည့္အခါ ၎ႏႈတ္က ထြက္ေပၚလာသည့္ စကားသံမွာလည္း ဗလုံးဗေထြးႏွင့္ ျဖစ္ေနသည္။

 လြန္ခဲ့ေသာ ရွစ္ႏွစ္ခန္႔ ၎ အသက္(၁၇)ႏွစ္အရြယ္ ဆယ္တန္းစာေမးပဲြ ေျဖခါနီးအခ်ိန္၌ မခိုင္ဦးတစ္ေယာက္ ေန႔လယ္ပိုင္း က်ဴရွင္မွအျပန္ ေခါင္းေလွ်ာ္၊ ေရခ်ဳိး၍ ၀က္သားႏွင့္ တညင္းသီးစားကာ သင္ျဖဴးဖ်ာတစ္ခ်ပ္သာ ခင္းထားေသာ သမံတလင္းေပၚတြင္ အိပ္မိလုိက္ရာက ႏုိးလာေသာအခါ ညာဘက္ခႏၶာကိုယ္လႈပ္၍ မရေတာ့ဘဲ ေလျဖတ္ေ၀ဒနာ ခံစားခဲ့ရသည္။

‘‘ျပန္လည္းႏုိးလာေရာ ညာဘက္ ေျခေထာက္တစ္ဖက္နဲ႔ လက္တစ္ဖက္က လႈပ္လို႔မရေတာ့ဘဲနဲ႔ ပါးစပ္ကလည္း ဗလုံးဗေထြးနဲ႔ စကားေတြေျပာတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ေဆး႐ုံေျပးေတာ့ ေလျဖတ္သြားတာလို႔ ဆရာ၀န္ေတြက ေျပာတယ္’’ဟု မခိုင္ဦး၏ဦးေလး ဦးတင္ေမာင္က ဆုိသည္။

မွားယြင္းသြားသည့္ ေနထုိင္မႈ ပုံစံတစ္ခ်က္ေၾကာင့္ မခိုင္ဦး၏ ဘ၀တစ္ခုလုံးေျပာင္းလဲသြားေစခဲ့သည္။ သူမပညာေရးလည္း ဆုံး႐ႈံးခဲ့ရသည္။ ေမတၱာေရးတြင္လည္း ခ်စ္သူ၏စြန္႔ပစ္ျခင္းခံခဲ့ရသည္။ ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လုံး သူတစ္ပါးကို မွီခိုအားျပဳၿပီး ေနထုိင္ခဲ့ရသည္မွာ ယခုအခ်ိန္ထိပင္ ျဖစ္သည္။

‘‘အေမတစ္ခု၊ သမီးတစ္ခုပဲ ရွိတာ။ ကြၽန္မကအလုပ္သြားေန ခ်ိန္က်ရင္ သူ႔ကိုျပဳစုဖို႔အတြက္ သူ႔ ဦးေလးနဲ႔ ပတ္၀န္းက်င္ကို အပ္ခဲ့ ရတယ္။ ဒီလုိအေနအထုိင္၊ အစား အေသာက္ မဆင္ျခင္တာေလး ေၾကာင့္ ငယ္ငယ္ရြယ္ရြယ္နဲ႔ ဒုကၡိ တျဖစ္သြားတယ္။ ဦးေႏွာက္ထိ ခိုက္သြားတဲ့အတြက္ အေမနဲ႔နီးစပ္ ရာေဆြမ်ဳိးကလဲြၿပီး က်န္တဲ့သူေတြ မသိဘူး။ မွတ္ဉာဏ္မေကာင္း ေတာ့ဘူး’’ဟု မခိုင္ဦးမိခင္ေဒၚသန္း က ရွင္းျပသည္။

လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ေနထုိင္မႈပုံစံ မမွန္ကန္ျခင္း၊ က်န္းမာေရး ႏွင့္ မညီညြတ္ေသာ စားေသာက္မႈ ပုံစံမ်ားျပားလာျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္မွ အသက္ႀကီးပိုင္းအရြယ္ထိ ေလျဖတ္ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈမ်ားမွာ တျဖည္းျဖည္းႏွင့္ ျမင့္တက္လာသည္။ ယင္းေရာဂါသည္ အသံတိတ္လူ သတ္သမားအျဖစ္ လူထုထဲသို႔၀င္ ေရာက္လာကာ ျပည္သူ႔က်န္းမာ ေရး ျပႆနာတစ္ရပ္ျဖစ္လာသည္။

ကမၻာေပၚတြင္ ႏွစ္စဥ္လူဦး ေရ ၁၅ သန္းခန္႔ ေလျဖတ္ေရာဂါ ကို ခံစားေနရၿပီး ၂၀၀၅ က ေလ ျဖတ္ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆုံးသူ ၅ ဒသမ ၇ သန္းရွိကာ ၎တို႔အနက္ ၈၇ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာ ျမန္မာႏုိ္င္ငံကဲ့သုိ႔ ဖံြ႕ၿဖိဳးဆဲႏုိင္ငံမ်ားကျဖစ္ေၾကာင္းကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖဲြ႕က သတင္းထုတ္ျပန္ထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ၁၉၉၀ ျပည့္ ႏွစ္က ေလျဖတ္ေရာဂါျဖစ္ပြားႏႈန္း သည္ အဆင့္(၅)ေနရာ၌ ရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အဆင့္(၁)ေန ရာသိ႔ု ျမင့္တက္လာခဲ့ေၾကာင္း ကမၻာ့ေပၚရွိေရာဂါအေျခအေနမ်ား ကို စစ္တမ္းေကာက္ယူေနသည့္ Global Burden Disease (GBD) ၌ ေဖာ္ျပထားသည္။

အသက္ (၄၀) ႏွစ္မွ (၆၀) ႏွစ္ၾကားအရြယ္မ်ား၌ ေလျဖတ္ ေရာဂါပိုမိုျဖစ္ပြားၿပီး အသက္ (၁၃) ႏွစ္၊ (၁၄)ႏွစ္အရြယ္မ်ားအ ျပင္အခ်ဳိ႕ (၃)၊(၄)ႏွစ္(ကေလး) အရြယ္မ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားတတ္ ေၾကာင္း ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာ႐ုံေၾကာ ကုဆရာ၀န္မ်ားက ဆုိသည္။

‘‘ေသြးတုိးရွိတဲ့သူ၊ ႏွလုံးခုန္ မမွန္တဲ့သူေတြမွာ ေလပိုျဖတ္တာ ေတြ႕ရတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြက အမ်ဳိးသားေတြထက္ ေလျဖတ္မႈ ႏႈန္း ပိုမ်ားတယ္။ အသက္ငယ္ ငယ္နဲ႔လည္း ေလျဖတ္သူေတြ ေတြ႕လာတယ္။ ေသြးထဲမွာအဆီ ဓာတ္မ်ားတဲ့သူ၊ ၀တဲ့သူ၊ အရက္ အလြန္အကြၽံေသာက္တဲ့သူ၊ ခႏၶာ ကိုယ္လႈပ္ရွားမႈ နည္းတဲ့သူေတြ ဟာ ေလပိုျဖတ္ႏုိင္တယ္။ လူငယ္ ေတြၾကားထဲမွာ ေရပန္းစားတဲ့ စိတ္ႂကြေဆးေတြေၾကာင့္လည္း ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာေပါက္ၿပီး ေလျဖတ္ႏုိင္တယ္’’ဟု ရန္ကုန္ျပည္သူ႔ ေဆး႐ုံႀကီး ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာ႐ုံ ေၾကာဌာနမွ ပါေမာကၡေဒါက္တာ  စိမ္းျမျမေအးက ဆုိသည္။

ထုိ႔အျပင္ ရန္ကုန္ျပည္သူေဆး ႐ုံႀကီး၏ လူနာမွတ္တမ္းမ်ားအရ ၂၀၁၁ က အဆုိပါေဆး႐ုံႀကီးသို႔ တက္ေရာက္ကုသသည့္ ေလျဖတ္ လူနာ ၁,၅၀၀ ခန္႔သာရွိခဲ့ေသာ္ လည္း ၂၀၁၆ ဇန္န၀ါရီမွ ေအာက္ တိုဘာအထိ ၁၀ လအတြင္း လူနာ ၅,၈၈၇ ဦးထိရွိေၾကာင္း သိရသည္။

‘‘မကူးစက္တတ္တဲ့ ေရာဂါ ေတြ ျဖစ္ပြားတဲ့အထဲမွာ ေလျဖတ္ ေရာဂါက ပထမဆုံးေနရာမွာရွိေန တယ္။ ကမၻာမွာ ေျခာက္ဦးမွာတစ္ဦး ႏႈန္း ျဖစ္ေနတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လည္း ေျပာင္းလဲလာတဲ့ ေခတ္နဲ႔ အညီ ေလျဖတ္လူနာက တျဖည္း ျဖည္းနဲ႔ တစ္ေန႔တျခားပိုမ်ားလာ တယ္’’ဟု ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာ႐ုံေၾကာ ေရာဂါပညာဆုိင္ရာအဖဲြ႕ဥကၠ႒ ပါေမာကၡေဒါက္တာ၀င္းမင္းသစ္ က ဆုိသည္။

ေလျဖတ္သည္ဟုဆုိရာတြင္ ေခတ္မီေျပာင္းလဲလာေသာ လူေန မႈစနစ္မ်ားအရ အမ်ဳိးသားမ်ားသာ မက အမ်ဳိးသမီးမ်ားပါ ေဆးလိပ္ ေသာက္ျခင္း၊ အရက္ေသစာႏွင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား သုံးစဲြလာျခင္း တို႔ေၾကာင့္လည္း ေလျဖတ္ေရာဂါ ပိုမိုအျဖစ္မ်ားလာသည္ကို ေတြ႕ရ သည္။

အသက္(၄၅)ႏွစ္အရြယ္ ဦးစိုးေမာင္(အမည္လဲႊ)သည္ တစ္ေန႔ လွ်င္ သုံးဘူးႏႈန္းျဖင့္ ေဆးလိပ္အ လြန္အကြၽံေသာက္သုံးရာမွ ေလ ျဖတ္ၿပီး အိပ္ရာထဲလဲခဲ့သည္။ ေနာက္ဆက္တဲြ ဆုိးက်ဳိးအျဖစ္ အ ဆုတ္ကင္ဆာဟူေသာ ေရာဂါပါ ထပ္မံခံစားရၿပီး ႏွစ္လအၾကာ၌ အသက္ဆုံးပါးသြားခဲ့သည္ဟု ၎ ၏သမီး မအိကဆုိသည္။

‘‘အေဖက သူ႔မွာေသြးတုိးရွိ မွန္းလည္း မသိဘူး။ ေဆးလိပ္လည္း အရမ္းေသာက္တယ္။ ေလမျဖတ္ခင္ေန႔က ပင္လယ္စာေတြ အရမ္းစားၿပီး ေခ်ာင္းသာကေနျပန္လာ တယ္။  တစ္လမ္းလုံးကားေမာင္း လာေတာ့  အိပ္ေရးလည္း ပ်က္လာတယ္။

အိမ္လဲေရာက္ေရာ မူးတယ္ဆုိၿပီး လဲသြားတယ္။ သတိရလာေတာ့ စကားဗလုံးဗေထြး  ေျပာၿပီးေတာ့ လမ္းမေလွ်ာက္ႏုိင္ေတာ့ဘူး။ ေလျဖတ္ၿပီး ေဆး႐ုံမွာ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ေနရတယ္။ အိမ္မွာ ဗမာဆရာေတြနဲ႔ျပၿပီး ေဆးကုေသးတယ္။ ေနာက္ပိုင္းေသြးေတြပါ အန္လာလို႔ ေဆး႐ုံျပန္တက္ရတယ္။ ေဆးထပ္စစ္လုိက္ေတာ့ ေလျဖတ္တာေရာ၊ ကင္ဆာေရာ တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ရွိေနၿပီျဖစ္ၿပီး ႏွစ္လအၾကာမွာ ဆုံးသြားတယ္’’ဟု ၎က ဆုိသည္။

ေနထုိင္မႈပုံစံေျပာင္းလဲျခင္း မ်ားေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ ေသြးတုိး ေရာဂါရွိျခင္းေၾကာင့္ ေလျဖတ္ႏုိင္ ေျခမွာ ေလးဆ၊ ဆီးခ်ဳိေရာဂါရွိ ျခင္းေၾကာင့္ ႏွစ္ဆ၊ ႏွလုံးေသြး ေၾကာပိတ္ျခင္းေၾကာင့္ သုံးဆႏွင့္ ေလျဖန္းျခင္းေၾကာင့္ ေလျဖတ္ ႏုိင္ေျခ ခုနစ္ဆခန္႔ပိုမိုျဖစ္ပြားႏုိင္ သည္ဟု က်န္းမာေရးစစ္တမ္းမ်ား က ေထာက္ျပထားသည္။

ထိုကဲ့သို႔ ေရာဂါမ်ားအခံမရွိ ေသာ္လည္း ပူျပင္းသည့္ေႏြရာသီ ၌ ေရခ်ဳိးၿပီးအ၀တ္အစား မ၀တ္ ဘဲႏွင့္ ပန္ကာ၊ အဲကြန္းမ်ားဖြင့္အိပ္ ျခင္း၊ ေရလဲလုပ္ထားသည့္ အ၀တ္အစားကိုခင္းအိပ္ျခင္း၊ ဖ်ာကုိေရ ဆြတ္ၿပီး အိပ္ျခင္းကဲ့သို႔ အပူဒဏ္ သက္သာေစရန္ ျပဳလုပ္ျခင္းမ်ား ႏွင့္ စိတ္ႂကြေဆးအလြန္အကြၽံသုံး စဲြျခင္း၊ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာအလုပ္ လုပ္ျခင္း၊ အိပ္မေပ်ာ္ျခင္းႏွင့္ အအိပ္လြန္ျခင္းမ်ားကလည္း ေလျဖတ္ေရာဂါျဖစ္ႏုိင္ေျခကို ျမင့္တက္ေစသည့္ အျပဳအမူအမွားမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။

  ေလျဖတ္ေရာဂါဆုိသည္မွာ ဦးေႏွာက္ႂကြက္သားမ်ားကုိ ေထာက္ပံ့ေနသည့္ ေသြးေၾကာ ေပါက္ျခင္း(သို႔မဟုတ္)ေသြးေၾကာ ပိတ္ျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ ဦးေႏွာက္ထဲ တြင္ရွိသည့္ ပုံမွန္ေသြးလည္ပတ္မႈ ေလ်ာ့နည္းသြားရန္ ဦးေႏွာက္၏ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားကုိ ထိ ခိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။

ေရာဂါ၏ေရွ႕ေျပးလကၡဏာ မ်ားအျဖစ္ ျမင္ကြင္းႏွစ္ထပ္ျဖစ္ လာျခင္း၊ လက္မ်ားပုံမွန္ထက္ပုိမို ထုံလာျခင္း၊ စကားေျပာလွ်င္လွ်ာ လိပ္ၿပီး ဗလုံးဗေထြးထြက္လာျခင္း၊  ေခါင္းမ်ားမၾကာခဏ ကိုက္ခဲျခင္း၊ ခႏၶာကိုယ္တစ္ျခမ္းထုံက်ဥ္ျခင္း (သို႔မဟုတ္) အားနည္းျခင္း၊ လမ္း ေကာင္းစြာမေလွ်ာက္ႏုိင္ျခင္းတုိ႔ ကို ခံစားရတတ္သည္။

ေလျဖတ္ျခင္း၏ လကၡဏာ မ်ားမွာမူ ကိုယ္တျခမ္းေသသြား ျခင္း၊ မွတ္ဉာဏ္ဆုံး႐ႈံးသြားျခင္း၊ စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာ ခ်ဳိ႕ယြင္းသြားျခင္း၊ စကားမေျပာႏုိင္ျခင္း(သို႔မဟုတ္) မပီေတာ့ျခင္း၊ တက္ျခင္း၊ နားထဲ တြင္ ပုံမွန္မဟုတ္ဘဲ အၿမဲဆူညံေန သလို ခံစားရျခင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚႏုိင္ သည္။

‘‘ေလမျဖတ္ေအာင္ ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ရမယ့္ ထုိးေဆးဆုိတာ မရွိဘူး။ ေလျဖတ္ေရာဂါရဲ႕ ေရွ႕ ေျပးလကၡဏာေတြကို သတိျပဳဖုိ႔ လုိတယ္။ ဒီလကၡဏာေတြျပလာ ၿပီဆုိရင္ အျမန္ဆုံးေဆး႐ုံေဆးခန္း သြားၿပီး စနစ္တက်နဲ႔ ေဆးကုသ မႈခံယူရမယ္။ ေလျဖန္းတာလို အ ေသးစားအေျခအေနကို အျမန္ဆုံး သင့္ေတာ္တဲ့ ကုသမႈခံယူမွသာ အႀကီးစား ေလျဖတ္ျခင္းကို ကာကြယ္ႏုိင္မွာျဖစ္တယ္’’ ဟု ေျမာက္ဥကၠ လာပေဆး႐ုံႀကီး၊ ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာ ႐ုံေၾကာေဆးကုသမႈဌာနမွ ပါေမာ ကၡ၊ ဌာနမွဴးေဒါက္တာျဖဴျဖဴေလး က တုိက္တြန္းသည္။

  ေလျဖတ္ေရာဂါေၾကာင့္ မသန္စြမ္းျဖစ္ပြားႏုိင္ေျခမွာ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိၿပီး မသန္စြမ္းဒုကၡိတ အျဖစ္ က်န္ေစေသာေရာဂါမ်ားထဲ တြင္ ယင္းေရာဂါသည္ ဒုတိယအ မ်ားဆုံးလည္း ျဖစ္သည္။ တစ္ ႀကိမ္ေလျဖတ္ၿပီးပါက ေနာက္တစ္ ႀကိမ္ေလျဖတ္ႏုိင္ေျခမွာ ၃၀ ရာ ခိုင္ႏႈန္းရွိသည္။ ယင္းေၾကာင့္ စီး ပြား ေရး၊ လူမႈေရးထိခုိက္နစ္နာမႈ မ်ား ခံစားၾကရၿပီး မိသားစု၏အ ဓိက ၀င္ေငြရွာေဖြသူျဖစ္ပါက မိ သားစုအတြက္ ႀကီးမားသည့္ထိ ခိုက္နစ္နာမႈျဖစ္သည့္အျပင္ ႏုိင္ငံ အေနျဖင့္လည္း လူ႔စြမ္းအားအ ရင္းအျမစ္၊ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္း အားမ်ား ဆုံး႐ႈံးျခင္းတုိ႔ျဖင့္ ရင္ဆုိင္ ရမည္ ျဖစ္သည္။

‘‘အခုဆုိရင္ ေဆး႐ုံေဆးခန္း ေတြမွာ တုိင္းျပည္ရဲ႕ အလုပ္လုပ္ ႏုိင္တဲ့အရြယ္ေတြ အသက္ (၂၅) ႏွစ္(၃၀)ႏွစ္နဲ႔ ေလျဖတ္လုိ႔ေရာက္ လာၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေလျဖတ္ေရာဂါကို အဓိကအေလးေပးကိုင္ တြယ္ဖို႔ လိုအပ္လာၿပီ’’ဟု မၾကာ ေသးမီက က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ‘‘ကမၻာ့ေလျဖတ္ေရာဂါကာကြယ္ ေရးေန႔’’ အခမ္းအနားတြင္ က်န္း မာေရးႏွင့္ အားကစား၀န္ႀကီး ေဒါက္တာျမင့္ေထြးက ထည့္သြင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား ၀န္ႀကီးဌာနက ကုသမႈအေနျဖင့္ ရန္ကုန္ျပည္သူ႔ေဆး႐ုံႀကီးတြင္ ေလျဖတ္ေရာဂါ အထူးၾကပ္မတ္ ေဆာင္ကို ၂၀၁၅ က စတင္ဖြင့္ လွစ္၍ ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာပိတ္ ေလျဖတ္လူနာမ်ားကို ေသြးခဲ ေပ်ာ္ေဆးအသုံးျပဳၿပီး ကုသမႈေပး လ်က္ရွိသည္။ ထုိ႔ျပင္ကာကြယ္ ေရးအေနျဖင့္ ေလျဖတ္ေရာဂါအ ေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ စာအုပ္ မ်ားထုတ္ေ၀၍ တစ္ႏုိင္ငံလုံးသို႔ ျဖန္႔ေ၀ရန္ စီစဥ္ေနျခင္းတုိ႔ကို ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည္။

‘‘က်န္းမာေရးနဲ႔ သင့္ေတာ္ တဲ့ အစားအေသာက္စားဖို႔၊ အဆီ အဆိမ့္ေလွ်ာ့စားဖို႔၊ ေဆးလိပ္ မေသာက္ဖို႔၊ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ထိန္းဖို႔၊ ေလ့က်င့္ခန္းေတြလုပ္ဖို႔လုိတယ္။ ဒါေတြအရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ဒါလုပ္တာနည္းတယ္။ ဥပမာ-တစ္ႏွစ္တစ္ခါ ေသြးထဲမွာရွိတဲ့ ေသြးခ်ဳိတို႔ အဆီဓာတ္မ်ားတာတို႔ကို တုိင္းမယ္။ လုိအပ္ရင္ ကြၽမ္းက်င္တဲ့ ဆရာ၀န္ေတြနဲ႔ ပုံမွန္စစ္ေဆးဖို႔ ဒါေတြလုပ္ဖို႔လိုတယ္။ အခ်ိန္မီသိဖို႔၊ အခ်ိန္မီကုသမႈခံယူဖို႔လည္း အေရးႀကီးတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးေတြလည္း လုပ္ဖို႔လုိတယ္’’ဟု ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာ႐ုံေၾကာ  ခဲြစိတ္ဆရာ၀န္ႀကီး ပါေမာကၡ ေဒါက္တာျမတ္သူက အႀကံျပဳသည္။

ေလျဖတ္ေရာဂါ၏ ၆၀ ရာ ခုိင္ႏႈန္းသည္ လူေနမႈဘ၀ပုံစံမမွန္ ကန္မႈမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ေနသည္ဟု ေဆးပညာရွင္မ်ားႏွင့္ သုေတသန စာတမ္းမ်ားက ေထာက္ျပထား ၍ ေရာဂါမျဖစ္မီ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ျခင္းသည္သာ အေကာင္းဆုံးျဖစ္ သည္။

ေလျဖတ္ေရာဂါမ်ား၏ ၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ကာကြယ္၍ရသျဖင့္ ကာကြယ္ႏုိင္သည့္ နည္းလမ္းမ်ား အျဖစ္ ဆီးခ်ဳိ၊ ေသြးတိုးႏွင့္ ႏွလုံး ေရာဂါ၊ ေသြးတြင္းအဆီဓာတ္မ်ား ျခင္း၊ အ၀လြန္ျခင္း၊ ေဆးလိပ္ႏွင့္ အရက္ အလြန္အကြၽံေသာက္ျခင္းတို႔ကို ေလွ်ာ့ခ်ရမည္ျဖစ္သည္။ က်န္းမာေရး အသိပညာေပးျခင္း၊ ေရာဂါအခံရွိသူမ်ားကို ေစာစီးစြာ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ျခင္းတို႔အျပင္ ေလျဖတ္ေရာဂါ လူနာအား ထိေရာက္စြာကုသမႈေပးၿပီး ေနာက္ဆက္တဲြဆုိးက်ဳးိနည္းပါးေစရန္ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းတုိ႔ပင္ ျဖစ္သည္။

 လူေနမႈဘ၀ပုံစံ အမွားတစ္ခ်က္ေၾကာင့္ အရြယ္မတုိင္မီ ေလျဖတ္ေရာဂါခံစားရၿပီး ဘ၀တက္လမ္း ဆုံး႐ႈံးခဲ့ရသည့္ မခုိင္ဦးတစ္ေယာက္ ေရာဂါခံစားရမႈကာလအားျဖင့္ ရွစ္ႏွစ္ၾကာခဲ့ၿပီျဖစ္ေသာ္လည္း လက္ရွိအခ်ိန္ထိ မသန္စြမ္းဘ၀ျဖင့္ ေနထုိင္ေနရဆဲ၊ သူတစ္ပါးအေပၚ မွီခိုေနရသည့္ အေျခအေနျဖင့္ ရွိေနဆဲပင္ ျဖစ္သည္။

‘‘ဒီေလာက္အခ်ိန္ၾကာၾကာ ကုခဲ့တာေတာင္မွ လူေကာင္းတစ္ေယာက္လို ျပန္ျဖစ္ဖို႔က မလြယ္ေတာ့ဘူး။ ကြၽန္မမရွိေတာ့ရင္ သမီးကိုဘယ္သူနဲ႔ ထားခဲ့ရမွန္း ေတြးမိရင္ စိတ္မေကာင္းဘူး’’ဟု မခိုင္ဦး၏ မိခင္ေဒၚသန္းကဆုိသည္။

7daydaily မွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။
www.ibestmagazine.com

#က်န္းမာေရး  #လူမႈဘ၀