Thursday, October 22, 2015

ေအာင္ျမင္တဲ့သားသမီးျဖစ္ေအာင္ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္နည္း

လိမၼာေရးျခားရွိျပီးေအာင္ျမင္ထက္ျမက္တဲ့ လူငယ္ေလးေတြကိုၾကည့္ျပီးသူတို႕ရဲ႕မိဘေတြ ဘယ္လိုမ်ား ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္လိုက္ပါလိမ့္လို႕ သိခ်င္ေနပါသလား။ မိမိရဲ႕ သားသမီးေလးေတြ ကိုလည္းအရည္ အခ်င္းရွိတဲ့ မိဘအေနနဲ႕ ထက္ျမက္ေအာင္ျမင္တဲ့ ကေလး ျဖစ္ဖို႕ မိဘအေပၚမွာအမ်ားၾကီးမူတည္ ေနပါတယ္။ ကေလးတစ္ေယာက္ဟာ ထက္ျမက္ေအာင္ျမင္တဲ့ လူၾကီးျဖစ္လာဖို႕ နဂိုဗီဇနဲ႕ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္မႈ (Nature + Nurture) တို႕ လိုအပ္ေၾကာင္းကေလးစိတ္ပညာစာအုပ္မ်ားမွာဖတ္႐ႈရပါတယ္။ ဒီေတာ့ သားသမီးေတြကို လွ်မ္းလ်ွမ္းေတာက္ေအာင္ျမင္ေအာင္ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ႏိုင္ခဲ့ တဲ့ မိဘေတြကိုေလ့လာမွတ္တမ္းတင္ျပီးစုေဆာင္းရရွိခဲ့တဲ့ သားသမီးျပဳစုပ်ိဳးေထာင္နည္းေတြကိုေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။

ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရးသင္ေပးျခင္း - အေမရိကမွ Pennsylvania State Universityနဲ႕ Duke Universityတို႕မွ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ၾကာေလ့လာဆန္းစစ္မႈတစ္ခုကို ျပဳလုပ္ခဲ့ရာ ကေလးေပါင္း ၇၀၀ ကိုမူလတန္းအရြယ္မွ အသက္၂၅ ႏွစ္အရြယ္ထိေစာင့္ၾကည့္ေလ့ လာခဲ့ပါတယ္။ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရးေကာင္းေအာင္ မိဘေတြကသင္ၾကားေပးခဲ့တဲ့ ကေလးေတြဟာအရြယ္ေရာက္လာတဲ့အခါ ေအာင္ျမင္ၾကေၾကာင္းေတြ႕ရွိရတယ္ လို႕ သိရပါတယ္။ လူေတြနဲ႕ ညွိယူေနထိုင္တတ္ျပီးစိတ္ခံစားမႈကိုလည္းမွန္ကန္စြာထိန္းမတ္ႏိုင္တဲ့ ကေလးေတြဟာအရြယ္ေရာက္တဲ့အခါ ေအာင္ျမင္သူေတြ ျဖစ္လာတတ္ၾကပါတယ္။

ရည္မွန္းခ်က္ျမင့္ျမင့္ထားေပးျခင္း - မိမိရဲ႕ သားသမီးေတြကိုတကၠသိုလ္ေရာက္ေအာင္ ထားေပးဖို႕ ရည္မွန္းထားတဲ့ မိဘေတြဟာတကၠသိုလ္စရိတ္ကို ၾကိဳတင္စုေဆာင္း ထားတတ္ ၾကျပီး သားသမီးအေပၚထားရွိတဲ့ သူတို႕ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ကိုလည္း အလ်ဥ္းသင့္သလို ထုတ္ေဖာ္ေျပာျပတတ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီအခါ ကေလးေတြ အေနနဲ႕ မိမိကုိယ္ကိုေရာမိဘကိုပါ ယံုၾကည္မႈပိုရွိလာျပီး မိမိဘ၀ရဲ႕အနာဂတ္လမ္းေၾကာင္းကို ပိုမိုပံုေဖာ္တတ္ လာကာေအာင္ျမင္ေရး ပန္းတိုင္ကို ငယ္စဥ္ကတည္းကဦးတည္ေလွ်ာက္လွမ္း လာတတ္ ၾကပါတယ္။

မိခင္ကအလုပ္အကိုင္ရွိျခင္း - အလုပ္လုပ္တဲ့မိခင္ဟာသားသမီးကိစၥကိုလစ္ဟင္းႏိုင္ေၾကာင္းေထာက္ျပၾကတာမ်ိဳးရွိေပမဲ့ ဒါဟာကေလးေတြ ငယ္တဲ့အရြယ္မွာဆို ဟုတ္ေကာင္း ဟုတ္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ ကေလးေတြ မူလတန္းတက္တဲ့အရြယ္ေလာက္ကစျပီးမိခင္ကအလုပ္လုပ္တဲ့အခါ ကေလးေတြဟာမိမိကိုယ္ကို ပိုမိုထိန္းေက်ာင္းတာ၀န္ယူႏိုင္ တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ မိခင္အလုပ္လုပ္တဲ့အိမ္ကသမီးေတြဟာမိခင္အလုပ္မလုပ္တဲ့အိမ္ကသမီးေတြနဲ႕ႏိႈင္းစာရင္ ၂၃% ပိုျပီးအလုပ္ေကာင္းေကာင္းရၾကျပီး ၀င္ေငြပိုေကာင္းၾက တယ္လို႕ ေလ့လာေတြ႕ရွိမႈတစ္ရပ္ကဆိုပါတယ္။ အလားတူပဲမိခင္အလုပ္လုပ္တဲ့အိမ္ကသားဟာအိမ္မႈကိစၥေတြကိုလုပ္တတ္လို႕ တကိုယ္တည္းလည္း အဆင္ေျပေျပေနတတ္ သလို အိမ္ေထာင္ေရးလည္းသာယာလို႕ အလုပ္အကိုင္မွာ ပိုမိုစိတ္ပါ၀င္စားမႈရွိျပီး ၀င္ေငြပိုေကာင္းၾကပါတယ္။

မိဘမ်ားပညာတတ္ျပီး ၀င္ေငြေကာင္းျခင္း - ပညာမစံုခင္ ငယ္ရြယ္ခ်ိန္မွာအိမ္ေထာင္ျပဳၾကသူေတြဟာပညာကိုဆံုးခန္းတိုင္ မသင္ယူႏုိင္ၾကတာမ်ားလို႕ အလုပ္အကိုင္လည္း မေကာင္းႏုိင္၊ ၀င္ေငြလည္းမေကာင္းႏိုင္ၾကပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ ပညာနည္းပါးတဲ့မိဘေတြဟာသားသမီးထိန္းေက်ာင္းရာမွာနည္းလမ္းမွန္ကန္မႈပါ နည္းပါးႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ပညာတတ္ျပီး ၀င္ေငြအတန္အသင့္ေကာင္း တဲ့မိဘေတြကေနေမြးဖြားလာတဲ့ သားသမီးေတြဟာအရြယ္ေရာက္တဲ့အခါ ေအာင္ျမင္မႈရဖို႕ ရာခိုင္ႏႈန္းပိုမ်ားၾကပါတယ္။

စိတ္ဖိစီးမႈနည္းပါးျပီးရင္းႏွီးတဲ့မိသားစုျဖစ္ျခင္း - အလုပ္မွာျဖစ္ျဖစ္ လူမႈပတ္၀န္းက်င္မွာျဖစ္ျဖစ္ စိတ္ဖိစီးမႈနည္းပါးေအာင္ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္တဲ့ မိဘေတြဟာ သားသမီးေတြကို ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္နဲ႕ ရင္းႏွီးတဲ့မိသားစုျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးႏိုင္ၾကပါတယ္။ ကေလးေတြကိုအိမ္စာလုပ္ရာမွာကူညီေပးျခင္း၊ ကေလးေတြကိုေလ့လာေရးေပ်ာ္ပြဲစားမ်ား လုပ္ေပးျခင္းတို႕နဲ႕ ရင္းႏွီးတဲ့ဆက္ဆံေရးကိုတည္ေဆာက္ႏိုင္ရပါမယ္။ ဒါ့အျပင္ ကေလးရဲ႕အျပဳအမူကို ျမင္႐ံုနဲ႕ ကေလးရဲ႕စိတ္ကိုခ်က္ခ်င္းသိႏုိင္ျပီး ထိန္းေက်ာင္း ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ တဲ့ မိဘေတြရဲ႕ သားသမီးေတြဟာပိုမိုေအာင္ျမင္တတ္ၾကပါတယ္။

ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေပးျခင္း - သားသမီးကိုမိမိကိုယ္ကိုယံုၾကည္မႈရွိေအာင္ တည္ေဆာက္ေပးႏိုင္ဖို႕ မိဘကိုယ္တိုင္ကယံုၾကည္မႈရွိေနရမွာျဖစ္ ပါတယ္။ Standford University က စိတ္ပညာရွင္ Carol Dweck က ေအာင္ျမင္မႈရျခင္းမရျခင္းနဲ႕ ပတ္သက္တဲ့ စိတ္ထား ႏွစ္မ်ိဳးရွိတယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။ “Fixed mindset” လို႕ေခၚတဲ့ ပံုေသစိတ္ထား နဲ႕ “Growth Mindset” လို႕ေခၚတဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးစိတ္ထားတို႕ျဖစ္ပါတယ္။ “Fixed mindset” ေခၚ ပံုေသစိတ္ထားဟာေမြးရာပါ ဥာဏ္ေကာင္းသူ၊ ေတာ္သူေတြ ပဲေအာင္ျမင္ႏိုင္တယ္လို႕ ယူဆတဲ့ စိတ္ထားျဖစ္ပါတယ္။ ထိုစိတ္ထားရွိသူေတြဟာေအာင္ျမင္မႈရဖို႕ ကိုပဲေရွး႐ႈျပီးရႈံးနိမ့္မႈရွိႏိုင္တာေတြကို မစြန္႕စားပဲေရွာင္ရွားတတ္ၾကပါတယ္။ “Growth Mindset” ေခၚ ဖြံ႕ျဖိဳးစိတ္ထား ဟာ ႐ံႈးနိမ့္မႈကိုမေၾကာက္ပဲစြန္႕စားရဲတဲ့စိတ္ထားျဖစ္ျပီး ႐ႈံးနိမ့္မႈဟာညံ့ဖ်င္းျခင္းေၾကာင့္ မဟုတ္ပဲသင္ယူရမယ့္ သင္ခန္းစာသာျဖစ္ေၾကာင္း ယံုၾကည္လက္ခံတဲ့ စိတ္ထားျဖစ္ပါတယ္။

ကေလးတစ္ေယာက္ကိုစာေမးပြဲအမွတ္မေကာင္းတဲ့အခါ “နင္ ဒီေလာက္ညံ့ရသလား၊ ဥာဏ္တံုးလြန္းတယ္” လို႕ေျပာမယ့္အစား “ဥာဏ္ေကာင္းရဲ႕နဲ႕ ဘယ္လိုျဖစ္ရတာလဲ၊ ဘာေတြအမွားလုပ္မိလဲ ျပန္ၾကည့္ျပီးေနာက္တစ္ခါ မမွားေအာင္ လုပ္ရေအာင္ေနာ္” လို႕ေျပာျပမွသာ ရဲ၀ံ့ေအာင္ျမင္တဲ့ကေလးငယ္မ်ားျဖစ္လာမွာျဖစ္ပါတယ္။

Credit: yangonlife မွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။