Thursday, October 29, 2015

ဘယ္ႏုိင္ငံေတြ ဘယ္ေလာက္ က်န္းမာလဲ

  က်န္းမာေရးေဟ့ဟု ဆိုလွ်င္ ကမၻာ့ႏုိင္ငံ အမ်ားစုသည္  အိပ္ေရး၀ျခင္းကို ဦးစားေပး ေျပာေလ့ ရွိေၾကာင္း သေဘာထား စစ္တမ္း တစ္ရပ္က ေဖာ္ျပ သည္။ အိပ္ေရး၀ျခင္းသည္ က်န္းမာေရး အတြက္ အေရးအႀကီးဆံုးဟု ေျပာသူမ်ား ေနာက္တြင္မွ က်န္းမာေစေသာ အစားအေသာက္၊ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွား ေလ့က်င့္ခန္းမ်ား လုပ္ျခင္း၊ ဗီတာမင္ေဆး၀ါးေတြ ေသာက္သံုးျခင္း စသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားက တန္းစီ လိုက္သည္။

ကမၻာတစ္၀န္း အိပ္ေရး၀၀ အိပ္စက္ခြင့္ရ ျခင္းေၾကာင့္ က်န္းမာ ရသည္ဟု သေဘာထား ေဖာ္ျပသူက (၆၆) ရာခိုင္ႏႈန္းထိ ရွိသည္။ က်န္းမာ ေသာ အစားအစာမ်ား စားျခင္းေၾကာင့္ က်န္းမာေန ရသည္ဟု ဆိုသူက (၅၉) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ တက္ႂကြ လႈပ္ရွား က်န္းမာေရး လုိက္စားမႈေၾကာင့္ က်န္းမာေန ရသည္ဟု ဆိုသူက (၅၇) ရာခိုင္ႏႈန္းရွိသည္။ အင္ဒိုနီးရွားႏွင့္ အိႏ္ၵိယသားမ်ားသည္ ေကာင္းေကာင္း အိပ္စက္နား ေနခြင့္ အရဆံုး ျဖစ္ေၾကာင္း စစ္တမ္း  အရ သိရသည္။ အင္ဒိုနီးရွားမွ စစ္တမ္း ေျဖဆိုသူ (၈၅) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အိႏ္ၵိယမွ (၇၇) ရာခိုင္ႏႈန္းထိက အိပ္ေရး၀၀ အိပ္စက္ၾကရေၾကာင္း သေဘာထား ေဖာ္ျပၾကသည္။

အျခားတစ္ဖက္ျခမ္းတြင္ကား အိပ္ေရးမ၀ဆံုး အျဖစ္ ပိုလန္ႏွင့္ ရုရွားသားမ်ားရွိ ေနသည္။ ပိုလန္သား (၅၁) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ႐ုရွားသား (၅၂) ရာခိုင္ႏႈန္း ကသာ အိပ္ေရး၀၀ အိပ္ရေၾကာင္း သေဘာထား ေဖာ္ျပ ထားသည္။ ေလ႔လာမႈ စစ္တမ္းကို ေစ်း ကြက္ သုေတသန လုပ္ငန္း GfK က ႏိုင္ငံေပါင္း (၂၃) ႏုိင္ငံမွ လူေပါင္း (၂၈၀၀၀) ကို ဆက္သြယ္ကာ က်န္းမာေရး အတြက္ အလိုအပ္ဆံုး အရာကို ေျဖေပးပါဟု ေမးျမန္းစစ္တမ္း ေကာက္ ခဲ့သည္။

ဂ်ပန္စာ ဆူရွီသည္ က်န္းမာ ေရးကို အထူးအေထာက္အကူျပဳ သည္ဟု ကမၻာတစ္၀န္းက မွတ္ယူ ေနၾကခ်ိန္တြင္ ဂ်ပန္ ႏုိင္ငံသား (၂၉) ရာခိုင္ႏႈန္းကသာ က်န္းမာေရး အတြက္ အေရးအႀကီးဆံုးမွာ အစား အေသာက္ေကာင္း ျဖစ္သည္ဟု သေဘာထားေပး ၾကသည္ကို စိတ္၀င္စားဖြယ္ ေတြ႕ရသည္။

ကယ္လိုရီမ်ားေသာ ဟင္းလ်ာ မ်ားကို ညဘက္မွာ အစာမ်ားလွ်င္ က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းဟု ကမၻာ့ႏုိင္ငံ အမ်ားစုက သတ္မွတ္ထား ၾကေသာ္လည္း ထိုသို႔ေသာ ဟင္းလ်ာမ်ဳိးကိုသာ ၿမိန္ေရယွက္ေရ စားသံုးေသာ အိႏ္ၵိယသားမ်ား၏ (၇၉) ရာခိုင္ႏႈန္းထိက အစားအေသာက္ေၾကာင့္ သူတို႔ ပိုက်န္းမာရသည္ဟု ဆိုထားၾက ျပန္သည္။

မကၠစီကိုႏွင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသား မ်ားကား တက္ႂကြလႈပ္ရွား ေလ့က်င့္ခန္းမ်ား လုပ္ျခင္းသည္ က်န္းမာေစျခင္း ေသာ့ခ်က္ဟု ေျဖထား ၾကသည္။ မကၠစီကို ႏုိင္ငံသား (၆၈) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ တရုတ္ႏုိင္ငံသား (၆၇) ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖစ္၏။ အျခားတစ္ဖက္ ျခမ္းတြင္ကား ဂ်ပန္ႏွင့္ ႐ုရွားသည္ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွားမႈ အနည္းဆံုး ျဖစ္ေနၾက ျပန္သည္။ ဂ်ပန္ (၃၉) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ႐ုရွား (၄၀)  ရာခိုင္ႏႈန္း ကသာ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွား ေလ့က်င့္ခန္း မ်ားသည္ က်န္းမာေရး ေသာ့ခ်က္ဟု သေဘာထားရွိ ၾကသည္။

GfK သည္ ႏုိင္ငံေပါင္း (၂၃) ႏုိင္ငံမွ အသက္ (၁၅) ႏွစ္အထက္ လူေပါင္း (၂၈၀၀၀ ) ကို အြန္လုိင္းမွ လည္းေကာင္း၊ လူခ်င္းေတြြ႕ဆံု၍ လည္းေကာင္း စစ္တမ္းျပဳစု ထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ပါ၀င္ေသာ ႏုိင္ငံ မ်ားမွာ အာဂ်င္တီးနား၊ ၾသစေၾတး လ်၊ ဘယ္လ္ဂ်ီယံ၊ ဘရာဇီးလ္၊ ကေနဒါ၊ တ႐ုတ္၊ ျပင္သစ္၊ ဂ်ာမနီ၊ အိႏ္ၵိယ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ အီတလီ၊ ဂ်ပန္၊ မကၠဆီကို၊ ပိုလန္၊ ရုရွား၊ ေတာင္ အာဖရိက၊ ေတာင္ကိုရီးယား၊ စပိန္၊ ဆြီဒင္၊ တူရကီ၊ ၿဗိတိန္၊ ယူကရိန္း ႏွင့္ အေမရိကန္တို႔ ျဖစ္သည္။

ေရြးခ်ယ္စရာ ၁၄ မ်ဳိးေပး ထားသည္။ အိပ္စက္ျခင္း မွသည္ က်န္းမာေရး ေလ့က်င့္ခန္းအလယ္ နည္းပညာ ပစၥည္းမ်ားနဲ႔ အဆက္ျဖတ္ ထားျခင္းအဆံုး တရားထိုင္ျခင္းပါ မက်န္ (၁၄) မ်ဳိးထဲကမည္ သည့္ အမ်ဳိးအစားသည္ မိမိအတြက္ က်န္းမာေရး ေသာ့ခ်က္ဟု ထင္သနည္း ဟု ေရြးခ်ယ္ေစသည္။  တြဲဖက္ စစ္တမ္းတစ္ရပ္ အရလည္း က်န္းမာေစဖို႔ မိမိ ခႏၶာကိုယ္ကို ခြဲစိတ္ ျပဳျပင္ျခင္းသည္ ေကာင္း၏ မေကာင္း၏ကိုပါ သေဘာထား ေကာက္ယူခဲ႔ရာ ေကာင္းသည္ဟု ဆိုသူက ကမၻာတစ္၀န္း ပ်မ္းမွ် (၆) ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရွိေၾကာင္းလည္း သိရသည္။

ေနေရာင္ေၾကာင့္ က်န္းမာေရး ထိခိုက္ႏုိင္ မထိခိုက္ႏုိင္အေပၚ က်ားႏွင့္မ သေဘာထား သိသိသာသာ ကြဲလြဲသည္ ကိုလည္း ေတြ႕ရသည္။ ကမၻာတစ္၀န္း ေနေလာင္ခံ ေဆးသံုးေသာ အမ်ဳိးသမီးထုက အမ်ဳိးထုထက္ ႏွစ္ဆေက်ာ္ ပိုမ်ားျပားသည္။  ဘရာဇီးႏုိင္ငံသည္ ေနေလာင္ခံ ေဆးလိမ္းသူ အမ်ားဆံုးရွိေသာ ႏုိင္ငံျဖစ္သည္။ ႏုိင္ငံသား (၄၆) ရာခိုင္ႏႈန္းသံုးၾကသည္။ ၾသစေၾတးလ် ႏွင့္ စပိန္တို႔က (၄၂) ရာခိုင္ႏႈန္းျဖင့္ ထိပ္ဆံုးနားမွာ ကပ္လိုက္ ေနသည္။

ကေလးရွိျခင္းက ပိုက်န္းမာေစပံု ေပၚသည္။ စစ္တမ္းေျဖဆိုထား ခ်က္မ်ားအရ ကေလးရွိေသာ အိမ္ေထာင္သည္ မ်ားသည္ မရွိသူမ်ားထက္ (၂) ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ အိပ္ေရး ပို၀ေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ အစားအေသာက္ပိုင္းတြင္လည္း (၈) ရာခိုင္ ႏႈန္းနီးပါး ပိုက်န္းမာစြာ စားေသာက္ ျဖစ္ၾကသည္ ကို ေတြ႕ရသည္။

စိတ္၀င္စားဖြယ္ တစ္ခ်က္ကား ကေလးရွိသူ မ်ားသည္ ကေလး ေနာက္ ေလွ်ာက္ေျပးလိုက္ေန ရျခင္းေၾကာင့္ ပိုလႈပ္ရွားျဖစ္ၾက လိမ္႔မည္ဟု ထင္စရာ ရွိသည္။ တကယ္တမ္းတြင္ကား ကေလးမရွိသူမ်ားက လႈပ္ရွား တက္ႂကြမႈပိုင္းတြင္ (၃) ရာခိုင္ႏႈန္း ေလာက္ ပိုသာေနၾက ျပန္ေၾကာင္း ေတြ႕ရ သည္။

 မကၠစီကို ႏုိင္ငံသား မ်ားသည္ တက္ႂကြ လႈပ္ရွား ေလ့က်င့္ခန္း အလုပ္ဆံုး အျဖစ္ စစ္တမ္း ရလဒ္မ်ားက ေဖာ္ျပသည္။ စစ္တမ္းႏွင့္ ကိုက္ညီ ေအာင္ မကၠစီကို ႏုိင္ငံသားမ်ား တကယ္ေရာ က်စ္လ်စ္ ဖ်တ္လတ္ၾကပါ ရဲ႕လား ေမးခြန္း ထုတ္စရာ ရွိသည္။

GfK အဆိုအရမူ တက္ႂကြ လႈပ္ရွား ေလ့က်င့္ခန္းမ်ား လုပ္ျခင္းကို တစ္ႏိုင္ငံႏွင့္ တစ္ႏုိင္ငံ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ပံုခ်င္း ကြာျခားသည္ ဟု သိရသည္။ သို႔ျဖစ္ရာ တက္ႂကြ လႈပ္ရွား ေလ႔က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္းဟု ဆိုလွ်င္ မည္သို႔ေသာ လႈပ္ရွားမႈမ်ား ကို ထည့္သြင္း အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ၾကေၾကာင္း ကိုပါ သိႏုုင္မွ ျပည့္စံုမည္ဟု GfK က ဆိုသည္။

တစ္ႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္ခ်ိန္က တစ္ေန႔ (၈) နာရီထက္ ေက်ာ္ေန ျခင္းကိုပင္ ပံုမွန္ အေျခအေန အျဖစ္ လက္ခံထားခ်ိန္တြင္ အျခားႏုိင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံတြင္ကား က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစေသာ အေျခအေနအျဖစ္ လက္ခံထား ျခင္းမ်ဳိး ရွိႏုိင္သည္။ ထိုအခါ သေဘာထားေပးပံု ခ်င္းလည္း ကြာျခားႏုိင္သည္ဟု GfK က ေျပာသည္။ အလားတူပင္ အစားအေသာက္ အေနအထိုင္ပိုင္း မ်ားတြင္ တစ္ႏုိင္ငံက က်န္းမာေစ သည္ဟု လက္ခံထား ေသာကိစၥသည္ ေနာက္တစ္ႏိုင္ငံတြင္ က်န္း မာေရးျပႆနာ ျဖစ္ေနႏုိင္သည္။

ထင္ရွားသည့္ ဥပမာတစ္ရပ္ကား မကၠစီကို ႏုိင္ငံသည္ ၁၉၈၀ ေနာက္ပိုင္း ကမၻာေပၚတြင္ အ၀လြန္မႈ အဆိုးဆံုးႏိုင္ငံ အျဖစ္ စံခ်ိန္တင္ေန သည္။ သို႔ေသာ္ စစ္တမ္းေကာက္ လိုက္သည့္အခါတြင္ကား မကၠစီကို ႏုိင္ငံသားမ်ားက သူတို႔သည္ က်န္းမာေရး ေလ့က်င့္ခန္း အလုပ္ဆံုး၊ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွားမႈ အရွိဆံုးဟု ထြက္လာသည္။ ကမၻာက လက္ခံ ထားသည္မွာ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွားမႈ ရွိေလ ခႏၶာကိုယ္ သြယ္လ် က်စ္လ်စ္ က်န္းမာေလ ဟူ၍ ျဖစ္သည္။ သို႔ျဖစ္ရာ မကၠဆီကို၏ စစ္တမ္း ရလဒ္က အျငင္းပြားစရာ ျဖစ္ေနသည္။ ထိုျပႆနာကို ေျပလည္လိုလွ်င္ ယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ သမိုင္းေနာက္ခံကို ျပန္ၾကည့္ဖို႔ လိုမည္။ မကၠဆီကို ႏုိင္ငံသည္ အ၀လြန္သူ မ်ားျပားသျဖင့္ တတ္ႏုိင္သမွ် လႈပ္ရွားၾကဖို႔ အစိုးရ က ျပည္သူမ်ားကို တိုက္တြန္း ႏိႈးေဆာ္ရသည္။ အိမ္နားက ေစ်းဆိုင္ကို သြားတာက အစ ျဖစ္ႏုိင္သမွ် လမ္းေလွ်ာက္ သြားၾကဖို႔ ပညာေပးရသည္။ သို႔ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေန႔စဥ္ ဘ၀လမ္းေလွ်ာက္ျဖစ္သည့္ အေျခအေနကိုပါ မကၠဆီကို ႏုိင္ငံသား မ်ားက တက္ႂကြလႈပ္ရွား က်န္းမာေရး လိုက္စားေသာ အျပဳအမူ အျဖစ္ သတ္မွတ္ၾကသည္။ မကၠဆီကို ႏုိင္ငံသား မ်ားအဖို႔ ပန္းၿခံထဲ သြားၿပီး ေအ႐ိုးဗစ္ ေလ့က်င့္မွ မဟုတ္၊ အားကစားခန္းမထဲ သြားၿပီး ေျပးစက္ ေပၚ တက္ေျပးမွ မဟုတ္၊ ေန႔စဥ္ ဘ၀မွာ လႈပ္ရွား တက္ႂကြစြာ ေနျခင္းသည္လည္း က်န္းမာေရး လိုက္စားေသာ အျပဳအမူအျဖစ္ သေဘာထား ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ သေဘာထား စစ္တမ္း ေကာက္သည့္ အခါ မကၠစီကို ႏုိင္ငံသားမ်ားသည္ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွားက်န္းမာေရး လုိက္စား ျဖစ္ပါသလား ဟူေသာ အကြက္တြင္ အမွန္ျခစ္ႏႈန္း အမ်ားဆံုး ျဖစ္ေနသည္။

ႏိႈင္းယွဥ္ရလွ်င္ ၿဗိတိန္၊ ဂ်ာမနီ စသည့္ ႏိုင္ငံသားမ်ားကား အားကစား ခန္းမ သြားၿပီး ေလ႔က်င့္ခန္း လုပ္ျခင္းမ်ဳိး၊ အားကစား တစ္ခုခု လိုက္စားျခင္းမ်ဳိး ကိုသာ ကိုယ္လက္ လႈပ္ရွား တက္ႂကြျခင္းဟု သေဘာထားၾကၿပီး က်န္လႈပ္ရွားမႈမ်ား ကိုကား ေန႔စဥ္ဘ၀ သြားလာလႈပ္ရွားမႈ အျဖစ္ သာ သေဘာထားၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပင္ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွား က်န္းမာေရး လုိက္စား ျဖစ္ပါသလား ဟူေသာ အကြက္တြင္ အမွန္ျခစ္ႏႈန္း နည္းၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

Credit: messenger မွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။